In de wintermaanden is het blad van de bomen en struiken. Misschien ligt er wel een dik pak sneeuw. Het roodborstje is dan een opvallende verschijning. De rode kleur steekt mooi af tegen de witte sneeuw en geeft het vogeltje iets aandoenlijks. Het roodborstje wordt vaak afgebeeld op winterse kaarten. Het is min of meer het symbool van de winter. Wat je misschien nog niet weet, is dat het roodborstje ook gekoppeld wordt aan tal van symbolieken.
Leefgebied roodborstje
Het roodborstje leeft van oorsprong in bosrijke gebieden. Daar leeft en eet hij het liefst op de grond. Tegenwoordig is het roodborstje ook steeds meer te zien in onze tuinen en is hij graag in de buurt van mensen. De officiële naam is Erithacus rubecula en het behoort tot de zangvogel familie Muscicapidae, wat letterlijk vliegenvangers betekent. Het roodborstje zingt in ieder geval mooi en melodieus en is dol op insecten en gedroogde meelwormen.
Europese tradities roodborstje
Volgens Europese tradities wordt het roodborstje geassocieerd met stormen. Het is ook de voorbode van de dood. Een roodborstje dat op het raam tikt, symboliseert de dood van een dierbare. De terugkeer van het roodborstje in het bos staat juist weer symbool voor de komst van de lente.
Roodborstje en de symboliek binnen het Christendom
Ook in christelijke legendes wordt ere en spirituele betekenis aan het roodborstje gegeven. Het zou een doorn van de kroon van Christus nemen en in zijn eigen borst drukken. Volgens sommigen wordt daarmee de rode kleur verklaart.
De Ieren koesteren het roodborstje
Net zoals andere Keltische stammen, koesteren de Ieren het roodborstje. Er is een legende dat het vogeltje vuur uit de hemel met zich meebrengt. Als je het vogeltje zou doden, dan zou je zelf ook gewond raken of je spullen zouden beschadigen.
Dromen over het roodborstje
Sinds mensenheugenis komen vogels voor in dromen. Doordat vogels wel kunnen vliegen en mensen niet, staan ze symbool voor spiritualiteit en balans. Wanneer je echter specifiek droomt over roodborstjes dan heb je een verlangen om te ontsnappen. Dat kan een situatie zijn, maar het kan ook een wens zijn om van een negatieve houding af te komen. Ze zouden geluk brengen, een mooie gedachte voor als je de volgende keer het strooivoer in je tuin strooit.
Veelgestelde vragen
Waarom is het roodborstje het symbool van de winter?
Het roodborstje is van oudsher geassocieerd met de kerst en de winter. In de Victoriaanse tijd droegen Britse postbodes rode uniformen en werden ze 'robins' genoemd — zo werd de vogel het symbool van de kerstpost. Roodborstjes zingen ook in de winter volop, zichtbaar terwijl andere vogels stillen.
Zingt het roodborstje in de winter?
Ja, het roodborstje is een van de weinige vogels die ook in de winter blijft zingen. Beide seksen hebben een territorium dat ze het hele jaar verdedigen, ook via zang. De wintersang is iets melancolischer en zachter dan de krachtige lenteblaf. Bij maanlicht zingt het soms 's nachts door.
Is het roodborstje de meest voorkomende vogel in Nederland?
Nee, maar het is wel een van de meest bekende. De huismus is de meest voorkomende tuinvogel. Het roodborstje scoort echter hoog in populariteit door zijn tamheid, mooie kleur en vriendelijke reputatie. Er broeden naar schatting 350.000–550.000 paar roodborstjes in Nederland.
Hoe oud wordt een roodborstje?
Een roodborstje in het wild wordt gemiddeld slechts 1,5 jaar oud. De meeste sterven in hun eerste levensjaar door roofdieren, kou of ziekte. Ringonderzoek toont dat sommige exemplaren 6–7 jaar worden — uitzonderlijk voor zo'n kleine vogel. In gevangenschap tot 17 jaar.
Zijn roodborstjes de hele dag actief?
Ja, roodborstjes zijn dagactief maar beginnen vroeg — vaak voor zonsopkomst. Ze zijn ook actief op bewolkte winterdagen wanneer andere vogels stil blijven. Bij harde wind en regen trekken ze zich terug in dichte struiken. 's Avonds bij kunstlicht zijn ze nog soms actief.
